De invloed van digitale media op het brein

Tegenwoordig houdt digitale media ons overal bezig; wanneer wij in de trein naar huis zitten, op een feestje met vrienden zijn, en zelfs wanneer wij in bed liggen zijn wij met digitale media bezig. Het enige moment dat wij er niet mee bezig zijn, is wanneer wij het internet uitzetten. Maar ja, hoe vaak doen wij dat nou, en welk effect zou het hebben als wij dit vaker zouden doen?

Jonge gebruikers

Dit gedrag begint in het huidige medialandschap al op jonge leeftijd. Kinderen krijgen op een steeds jongere leeftijd hun eerste smartphone. Ze gaan er vervolgens mee aan de slag zonder enkele regels opgegeven door hun ouders of verzorgers. Ik kan me nog herinneren dat toen ik zo oud was als zij nu zijn, ik maar een half uurtje per dag op de computer mocht. Misschien zelfs maar een kwartiertje. Natuurlijk, tijden veranderen, maar vergelijk dat halve uur eens met de grote hoeveelheid uren die kinderen tegenwoordig op hun smartphones spenderen. In dat ene kwartiertje dat ik per dag op de computer mocht, heb je tegenwoordig nog lang niet al je berichten beantwoordt.

Deze kinderen bevinden zich op een leeftijd dat zij zich minder beginnen aan te trekken van wat hun ouders zeggen. Tegelijkertijd trekken zij zich juist wél wat aan van wat andere leeftijdsgenoten over hen zeggen; leeftijdsgenoten nemen dus de invloed van de ouders over. Dit sluit ook mooi aan bij het feit dat deze kinderen sterk gevoelig zijn voor beloning en sociale acceptatie; zij zullen er dus veel aan doen om ervoor te zorgen dat zij niet worden afgewezen door hun leeftijdsgenoten en er vervolgens niet bijhoren. Dit geldt overigens niet alleen voor leeftijdsgenoten. Er zijn genoeg ‘influencers’ die op verschillende manier invloed uitoefenen op deze groep, denk hierbij aan bijvoorbeeld bekende artiesten.

Sterke reactie op digitale media

De meningen van anderen zijn dus erg belangrijk voor deze groep digitale media gebruikers. Commentaar op bijvoorbeeld je kapsel, kledingstijl of favoriete muziek kan hard aankomen bij de jonge gebruiker. Dit betekent dus ook dat wanneer er positief commentaar wordt geleverd, er ook sterk op wordt gereageerd. Ze reageren extra sterk op signalen die erop wijzen dat ze erbij horen, zoals likes en positieve reacties op Instagram en andere social mediakanalen. Echter komt het dus nog harder aan waneer blijkt dat ze er niet bijhoren, wanneer ze een gevoel van buitensluiting ervaren. Dit komt bijvoorbeeld naar voren in de vorm van groepsgesprekken.

Invloed op het brein

Dit alles heeft een behoorlijke invloed op het brein van de gebruiker, en dit start tegenwoordig dus al op een steeds jongere leeftijd. Het blijkt een groot probleem te zijn dat we altijd in verbinding staan met elkaar. Vaak zijn we net geconcentreerd bezig met een taak als er alweer een nieuw bericht binnenkomt. Jammer! Je bent weer afgeleid en kan zometeen weer helemaal opnieuw beginnen met je te proberen te concentreren op wat je aan het doen was. Tijdens het schrijven van dit blog is mij dit meerdere malen overkomen, en dat is nog zwak uitgedrukt. Hier een Facebook comment, daar een Instagram like, en tussendoor ook nog een handvol WhatsApp berichten.

Door deze interrupties moet ons brein gaan schakelen. Doordat er overdag ontelbaar veel berichten binnenkomen op onze telefoons, moet ons brein elk moment van de dag schakelen en dus multitasken; hiervoor zijn onze hersenen simpelweg niet gemaakt. Digitale media is gemaakt om een constante afleiding te zijn voor de gebruiker. Elk moment van de dag wordt je verleid om te kijken of je een nieuw bericht hebt ontvangen, en als je dat hebt, moet je natuurlijk ook snel even iets reageren. Dit resulteert in het feit dat ons concentratievermogen veel minder wordt dan voorheen. Dit komt niet door onze hersenen, maar doordat wij de verstoring toelaten die de digitale media veroorzaakt.

Deze onrust nemen wij ook mee onze slaapkamer in. Doordat het brein overdag zoveel schakelt is slaap belangrijker dan ooit. Echter gaat onze hoeveelheid slaap juist achteruit. Door het gebruik van digitale media wordt de rust die we zo hard nodig hebben belemmerd en krijgt het brein ’s nachts niet de rust die het zo hard nodig heeft om de volgende dag weer optimaal te kunnen functioneren.

Mentale effecten

Een mogelijk gevolg van slaaptekort is de kans op depressie. Ook digitale media kan hiervoor zorgen; hoe meer tijd er wordt besteed aan digitale media, hoe groter de kans is om in een depressie te raken of aan andere mentale gevolgen te lijden. Voor de jongere generatie is het dus belangrijk om verstandig om te gaan met digitale media. Ondanks dat zij op een leeftijd zijn waarop ze minder snel zullen luisteren naar wat hun ouders te zeggen hebben, is het toch belangrijk dat de ouders duidelijke grenzen aangeven voor het gebruik van digitale media. Iets kleins als geen digitale apparaten mee naar bed kan al helpen. De ouders, overheid en scholen kunnen een grote rol spelen in het mentale welzijn van de kinderen. Laat hen het goede voorbeeld geven door duidelijke grenzen te stellen.

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s